به گزارش خبرگزاری حوزه، در اینکه شبکه نمایش خانگی در سالهای اخیر توانسته بر شمار مخاطبین خود بیفزاید، شکی نیست اما در عین حال به لحاظ محتوایی، برخی محصولات و به خصوص سریالهای تولیدشده درآن دارای شاخصهها و نکاتی بودهاند که نیاز به تجدید در این باره به شدت احساس میشود به خصوص اگر بخواهیم که این قبیل محصولات را لزوماً با همه اعضای خانواده به تماشا بنشینیم.
پیش از هر چیز باید دانست که برپایه دادههای اخیر یکی از مراکز تحلیلی و پژوهشی کشور، هم اکنون ۶۷ درصد از ایرانیان بالای ۱۵ سال مخاطب جدی فیلم و سریالهای داخلی اعم از محصولات رسانه ملی و یا تولیدات شبکه نمایش خانگی هستند؛ آماری که برتری تولیدات بومی را تثبیت میکند، اما در عین حال به ما یادآور می شود که این تولیدات چقدر میتواند در کلانمقوله فرهنگ عمومی تأثیرگذار و حائز اهمیت باشد.
بحث درباره کلیت فرمی و محتوایی سریالهای تلویزیونی را به جهت شرایط خاص تولید و به ویژه نظارت در پخش به زمان دیگری موکول میکنیم اما آن چه درباره سریال های شبکه نمایش خانگی قابل توجه است این که در برخی از آن ها مقوله خشونت و انتقام به نقطه آغاز و پایان آن ها تبدیل شده، ضمن آن که نمایش بیرویهی مصرف دخانیات و مشروبات الکلی و نیز مصرف مواد مخدر و نشان دادن روابط خارج از ضابطه اخلاق و شرع در آنها باعث شده که بسیاری از کارشناسان نسبت به آسیبها و مخاطرات این قبیل محصولات فرهنگی و رسانهای بر ذهن و فکر مخاطب از جمله مخاطبِ نسل جدید هشدار بدهند.
به گفته یکی از منتقدین، محصولات شبکه نمایش خانگی این روزها در حالی عرضه میشوند که در بسیاری از آن ها شاهد جابجا شدن مرزهای مرتبط با هنجارهای عرفی و اخلاقی جامعه هستیم. به دیگر سخن باید گفت که عادی سازی ناهنجاریها و گاه نشان دادن هنجارشکنی در گویش ها، الفاظ، دیالوگ ها و ...، همچنین تساهلگرایی فرهنگی و اجتماعی، ترویج بی اعتمادی به همسر، دوست، خانواده، نهادهای اجتماعی، اعتقادات و حاکمیت، عادی سازی روابط خارج از عرف و مغایرت آشکار آن ها با ارزشها و باورهای ملی، ترویج سبک زندگی خاص و توأم با تجمل گرایی افراطی و زندگی های لاکچری، خروجیِ ناظر به بخش قابل توجهی از این محصولات رسانهای و فرهنگی در سال های گذشته بوده است.
از سوی دیگر باید توجه داشت که اساساً در فرهنگ غربی زن به عنوان یک ابزار جنسی تلقی میشود و تبدیل به کالای تبلیغاتی شده با این وجود در برخی سریال های شبکه نمایش خانگی از زنان دقیقا در همین راستا بهره برداری می شود که باید نسبت به تبعات شوم تسرّی این نگاه و رویکرد هشدار داد.
نکته حائز اهمیت دیگر این که متأسفانه چارچوب خانواده در این قبیل سریال ها به شکل حداقلی است و بیشتر تصویرگر زندگی افرادی است که بدون هیچ نسبتی حتی با هم در یک خانه زندگی می کنند، ضمن آن که همان طور که گفته شد، خیانت به عنوان یکی از قبیح ترین اعمال انسانی به وفور در این آثار مشاهده می شود و تمرکز بیش از حد بر این موضوع به بهانه واقع گرایی در تولید آثار اجتماعی می تواند بر فکر و روح و روان مخاطب، اثرات نامطلوبی بر جای بگذارد.
سید محمدمهدی موسوی
نظر شما